Mostrando resultados por Editor "Home Academy" en Todas las categorías

De stad is een intrigerend fenomeen. Al duizenden jaren wordt er door mensen in gewoond en geleefd. Het is bovendien de plek bij uitstek waar wordt gehandeld, religie en cultuur wordt aangeboden en van waaruit wordt bestuurd. In deze collegereeks wordt een levendig overzicht gegeven van bijna 5000 jaar stadsgeschiedenis aan de hand van een aantal concrete steden in verschillende fasen van hun ontwikkeling. Ideaaltypen als de klassieke stad, de middeleeuwse stad, de barokstad en de moderne stad worden gekoppeld aan de lotgevallen van echte steden en aan de opvattingen en ambities van stedelingen en planologen van vlees en bloed...

Mozart geldt als één van de bekendste componisten uit de muziekgeschiedenis. Wereldwijd wordt nog altijd zijn werk uitgevoerd. Leo Samama geeft een compleet beeld van het leven en werk van Mozart; met aandacht voor zijn reizen, zijn belangrijkste composities en zijn leven. Maar ook over de invloed van Mozart op zijn tijdgenoten én componisten na hem, zoals Beethoven. Samama plaatst Mozart in de context van een veranderend Europa van de 18e eeuw.

Bestaat er zoiets als een Europese identiteit? Deelt een Oostenrijker iets met een Belg dat ze niet met een Cubaan of een Canadees gemeen hebben? Europa bestaat, maar misschien vooral als beeldvorming. En dat zelfbeeld dat wij Europeanen met ons meedragen is vaag, divers en veranderlijk. In deze collegereeks graaft Joep Leerssen in de culturele geschiedenis van Europa, op zoek naar de elementen die samen dat caleidoscopische, tegenstrijdige, vage zelfbeeld uitmaken. Hoewel dat Europese zelfbeeld door de tijd sterk verandert, verdwijnen oude beelden niet volledig.

Onder staatsvorming wordt gewoonlijk verstaan ​​het proces waarbij staten worden gecreëerd en vervolgens hun monopolie van legitiem geweld over een bepaald gebied vestigen en consolideren door een duurzaam administratief, financieel, gerechtelijk en militair apparaat op te bouwen. Hoewel er voorbeelden van staatsvorming zijn geweest in het oude Midden-Oosten en China, was het in Europa dat vanaf de Middeleeuwen de moderne staatsvorming ontstond, met een echte bureaucratische infrastructuur. Peer Vries legt in zijn hoorcollege uit hoe een staat vorm krijgt.

Het is een van de bekendste verhalen uit de Oudheid: hoe keizer Constantijn in 310 vlak voor een veldslag een visioen had van een lichtend kruis, zich bekeerde tot het christendom, zijn vijanden versloeg en de kerk begon te begunstigen. In dit hoorcollege vertelt Jona Lendering op basis van vele historische bronnen het ware verhaal over de eerste christelijke keizer. Hij begint zijn college met een overzicht van het Romeinse Rijk in de eerste twee eeuwen n. Chr. en de vele crises in de derde eeuw.

In de westerse kunst- en cultuurgeschiedenis beslaat de Renaissance bovenal de periode tussen 1400 en 1600. De confrontatie met de denkbeelden uit de antieke wereld bracht een wedergeboorte van de kunsten teweeg en was een breekpunt met wat men lang beschouwde als de ‘donkere middeleeuwen’. Tegenwoordig zien we de voortekenen van een renaissance al vanaf de late 12e eeuw opdoemen, met de herontdekking van de klassieke oudheid en de opkomst van het humanisme.

We leven in de eeuw van de grondwet. Bijna alle landen ter wereld hebben er tegenwoordig wel een. Een betrekkelijk recent fenomeen trouwens, want driekwart van al die grondwetten is van na 1975. En dat terwijl de wortels ervan net na de landbouwrevolutie liggen, meer dan tienduizend jaar geleden, toen nieuwe sociale organisatie- en leiderschapsvormen opkwamen en ook het recht ontstond als manier om grootschalig samen te kunnen werken met vreemden.

De meeste experts zijn het erover eens dat de Great Divergence ergens in de 18de en 19de eeuw ontstond, toen voor het eerst in de geschiedenis van de wereld in Groot-Brittannië en in een aantal andere Europese landen moderne economische groei optrad. Tot op dat moment was het verschil tussen arme en rijke samenlevingen altijd relatief gering geweest, aangezien wereldwijd armoede normaal was. Met de Great Divergence werd het westen veel rijker dan de rest van de wereld, met uitzondering van Japan.

Het belang van het antieke Griekse theater blijkt uit de doorwerking en invloed ervan in latere eeuwen. Dichters, prozaschrijvers, beeldend kunstenaars, cineasten, componisten en choreografen raakten hierdoor geïnspireerd. Maar het belang blijkt ook uit de vele opvoeringen van klassieke toneelstukken in de huidige tijd. De vraagstukken die in de tragedies en komedies aan de orde komen zijn tijdloos en de schitterende poëtische taal blijft het publiek aanspreken en ontroeren, ook in vertaling. In zijn hoorcollege bespreekt Hein van Dolen zoveel mogelijk facetten van het antieke theater.

Sinds mensenheugenis is het kwaad een kernthema in het religieuze en wijsgerige denken. Zo vertellen de verhalen in Genesis over de zondeval en over de moord van Kain op Abel. De inbedding van het kwaad binnen het joods-christelijke denken over zonde, schuld, vergeving en verlossing is sinds de Verlichting steeds losser geworden. Maar tot de dag van vandaag blijft het kwaad een stevig verankerd fenomeen in het menselijk bewustzijn en het bestaan. In dit hoorcollege toont Jaap Goedegebuure aan dat het kwaad er simpelweg is.

Vanaf Jean-Jacques Rousseau (1712-1778) zijn we in de greep van het verlangen naar echtheid en authenticiteit. Naar de natuur, naar spontaniteit, jeugd, vriendschap en liefde. Meer dan 300 jaar geleden werd Rousseau geboren, maar de uitvinder van het ik is nog altijd onder ons. Dankzij sociale media snappen we meer dan ooit dat we onszelf moeten spelen. Denk ook aan de geregisseerde echtheid van het programma Boer Zoekt Vrouw en de door mediatraining gestuurde oprechtheid van de politicus. Er loopt een rechte lijn van Rousseau naar de smiley en andere emoticons.

Hector Berlioz (1803-1869) is in de Franse toonkunst een bijzondere eenling, een componist zo origineel, dat de Fransen er nog steeds een beetje moeite mee hebben. Hij werd veel bekender in Duitsland en Engeland dan in het wat stijve en academische Frankrijk. Berlioz was in veel opzichten een kind van de jaren twintig en dertig van de negentiende eeuw, toen restauratie en revolutie hand in hand leken te gaan. Het was de tijd van de burgerkoning Louis Philippe, maar ook van schrijvers als Victor Hugo, Gérard de Nerval en Alfred de Musset. Bovendien was Berlioz een grote fan van Shakespeare.

De Oostenrijkse filosoof Ludwig Wittgenstein (1889-1951) is zonder enige twijfel één van de belangrijkste filosofen van de twintigste eeuw. Zijn denken heeft een grote bijdrage geleverd aan de filosofie van de taal, de wiskunde en de geest alsook aan de grondslagen van de logica. Door de een werd hij bewonderd, door de ander verguisd. Dat maakt hem tot een interessant onderwerp, zowel binnen als buiten de filosofie. Op toegankelijke en humoristische wijze behandelt Jean Paul Van Bendegem de biografie van Wittgenstein en biedt hij een diepere analyse van zijn twee bekendste werken.

In haar hoorcollege over 120 jaar stijlen en substijlen in jazz en in de geïmproviseerde muziek geeft Vera Vingerhoeds inzicht in de muzikale ontwikkelingen in jazz. Wat is jazz? Hoe ontwikkelen zich nieuwe vormen van jazz? Welke muzikale ingrediënten zijn kenmerkend voor een stijl? Hoe wordt er geïmproviseerd? Van worksongs en blues via swing, bebop en free jazz naar postbop, fusion, wereldjazz en de urban jazz van vandaag: meer dan 20 jazzstijlen komen aan bod met gebruikmaking van veel luisterfragmenten.

Sinds de crisis hebben we vaak negatieve associaties bij de financiële wereld. Beurzen zijn gokhallen, bankiers zijn graaiers, beleggers impulsief. Maar is dit terecht? In hun colleges "De wereld van het geld" onderzoeken economisch historici Joost Jonker en Oscar Gelderblom de wereld van het geld. De wereld van biljetten en bitcoins, belasting en bedrijven, beurzen en beleggen, banken en crises. De financiële sector is niet altijd even doorzichtig, maar heeft wel enorme invloed. We hebben er veel aan te danken: niet alleen materiële welvaart, maar ook vrede en stabiliteit.

Claudio Monteverdi (1567-1643) is zonder twijfel de belangrijkste componist geweest uit de boeiende periode waarin de renaissance overging in de barok. In deze periode componeerde Monteverdi aanvankelijk zuiver vocale madrigalen. Vanaf de eeuwwisseling schrijft hij steeds meer madrigalen die door instrumenten worden begeleid. In 1607 verscheen zijn eerste opera, Orfeo. Zijn tweede opera, L'incoronazione di Poppea, is een grote stap vooruit in het genre.

We zijn vrij om te worden wie we willen zijn en ons leven zelf vorm te geven. Maar hoe vul je die vrijheid in en wat is goed leven? Daarvoor is een nieuwe moraal nodig die niet dogmatisch is, maar positief. Geen verboden en geboden, maar persoonlijke vrijheid gedefinieerd ten opzichte van de ander. Van oudsher behandelt de deugdethiek de moraal in termen van deugdelijkheid en voortreffelijkheid. Het gaat daarbij niet om het excelleren in de sport of in het werk, maar als persoonlijkheid. Deugdethiek biedt houvast bij de zoektocht naar een goed leven.

In dit multidisciplinaire college kijkt Kitty Zijlmans naar de vele aspecten van kunstgeschiedenis, waaronder esthetica en kunstkritiek. Maar ook naar de rol van de kunst in de maatschappij en de veranderingen daarin als gevolg van de opkomst van moderne kunst en de mondialisering.

De titel "Vrijheid en verplichting" is ontleend aan de ethische theorie van Immanuel Kant en is een bijzonder actueel thema. Vanaf de Griekse oudheid tot op heden denken filosofen na over de menselijke ethiek. Geïnspireerd door urgente morele vraagstukken en de menselijke beperkingen, ontwikkelden filosofen opvattingen over ethiek die ook nu nog van grote waarde zijn.

Gevraagd naar een Russische componist zullen negen van de tien mensen antwoorden: Tsjaikovski. Hij leefde van 1840 tot 1893 en heeft een uitgebreid oeuvre nagelaten. Tsjaikovski voelde zich thuis in alle genres: symfonieën, soloconcerten, toneelmuziek, opera's, religieuze muziek, kamermuziek, pianomuziek en liederen. Maar verreweg het bekendst is hij geworden door zijn balletmuziek, zoals Het Zwanenmeer. Dat hij naast componist ook nog eens ambtenaar, recensent en leraar was, is minder bekend. Thijs Bonger vertelt over het bewogen en veelzijdige leven van Tsjaikovski. Hij maakt daarbij gebruik van muziekfragmenten van Tsjaikovski's bekende en minder bekende werken.